Bob Swaim - La Balance

 

Amerykanin w Paryżu to nie tylko Gene Kelly wesoło pląsający po ulicach stolicy Francji w czasie deszczu, to także Bob Swaim, reżyser, były student antropologii, który osiedlił się nad Sekwaną, ukończył tamtejszą filmówkę i wkroczył do przemysłu filmowego. W latach 70-tych pracował głównie przy filmach dokumentalnych i reklamach, oczekując na szanse debiutu kinowego, którą w końcu otrzymał w 1977 roku, kiedy nakręcił "La Nuit de Saint Germain des Prés", który, mimo ciepłego przyjęcia przez krytykę, nie spotkał się z przesadnym zainteresowaniem widzów. Swaim zamilknął na cztery lata, do kina powrócił z "La Balance", thrillerem policyjnym odsłaniającym działalność jednostki policyjnej uzależnionej od pracy informatorów. Drugi film Swaima okazał się hitem, jednym z najbardziej kasowych filmów w historii kina francuskiego, którego powodzenie komercyjne przełożyło się na sukcesy artystyczne w postaci ośmiu nominacji do Cezarów i przyznaniu trzech statuetek dla najlepszego filmu, najlepszego aktora i aktorki.

Pierre Granier-Deferre - Adieu Poulet

Powiedzmy sobie szczerze, żeby nie było wątpliwości - "Adieu Poulet" to żaden przełomowy, nowatorski film dla gatunku thrillera kryminalnego, to zwyczajny produkcyjniak jakich wiele. Porusza pewne uniwersalne motywy, tak więc mógłby powstać gdziekolwiek; powstał we Francji. Różnica jest taka, że w roli głównej nie wystąpił ani Alain Delon, ani Jean-Paul Belmondo, ani nawet Yves Montand, tylko Lino Ventura, aktor włoskiego pochodzenia, cieszący się trochę mniejszą popularnością niż trzy bożyszcza francuskiej publiki, a za kamerą stanął Pierre Granier-Deferre, kojarzony z Nową Falą, którego największym filmowym osiągnięciem pozostaje "Le Chat" (1971).

Francuskie Thrillery z początku lat 80

Krótko, zwięźle i na temat trzech francuskich thrillerów z początku lat 80. Interesująca odmiana po dekadzie francuskich "policyjniaków" wzorowanych na kinie amerykańskim. Kino nastrojowe, bardziej autorskie, stonowane, pozbawione nadmiernie rozbudowanych efektów specjalnych, oparte na książkach autorów europejskich.

Krótkometrażowa Francja

Jest coś we francuskiej sztuce, co sprawia, że odbieramy ją często jako twór niespokojnego ludzkiego umysłu. Mrok wierszy Baudelaire'a, wywodzących się z dzieł Poego, muzyka Berlioza czy Debussy'ego, wreszcie obrazy pioniera kina, Georgesa Meliesa - wszystko to twory niejednoznaczne, często wywodzące się z mrocznej tematyki, rzadko poruszanej przez twórców z innych krajów. I choć kino tego kraju długo musiało czekać na swoje poważne entrée w gatunek grozy, to jednak na początku XXI wieku tematyka ta zdominowała obrazy pochodzące z Francji. Nastąpił wtedy prawdziwy wysyp francuskiego horroru, a obrazy takie jak Haute Tension, Frontieres, Inside, Ils czy Livide z miejsca stały się wizytówką współczesnego kina makabry. Zaczęto nawet mówić o francuskiej szkole horroru, co spowodowało ogromne zainteresowanie gatunkowym kinem à la modèle français. Wśród poruszanych przez reżyserów tematów nie bano się naruszać żadnego z obowiązujących tabu. Dziś dwa krótkie metraże, pozostających nieco w cieniu wobec swoich bardziej uznanych kolegów, stworzone przez dwie ciekawe persony francuskiego kina: Gaspara Noe oraz Philippe'a Barassata.

Seriale znad Sekwany

Czy ktoś kojarzy jakiś francuski serial kryminalny? Niby wiadomo, że coś tam nad Sekwaną kręcą, ale serialowa Francja pozostaje dla wielu, jak myślę, ziemią nieznaną. Na rynku dominuje wszakże dyktat produkcji amerykańskich, brytyjskich i skandynawskich. Inne, jeśli się przebijają do powszechnej świadomości, to z trudem. Tymczasem okazuje się, że Francuzi w sztuce serialowej nie są gorsi od innych. Ich produkcje zaczynają zdobywać coraz mocniejszą pozycję, zyskują na popularności. W ostatnich latach pojawiło się kilka znaczących produkcji kryminalno - sensacyjnych. Oto dwie z nich:

Francuskie Policiers

Mieli Włosi swoje Poliziotteschi, mieli Amerykanie swoje "Cop Movies", a Francuzi stworzyli autorskie "Policiers", łączące w sobie tradycje europejskich czarnych kryminałów z inspiracjami kinem amerykańskim pełnym brutalności, przemocy, silnie akcentującym zmiany społeczno-polityczne i uwypuklającym rolę policjanta jako amoralnego supermana oczyszczającego miasto z wszelkich brudów, masowo powstającym w latach 70-tych. Trzech reżyserów. Trzech wielkich aktorów. Trzy filmy.

Diabelski Trójkąt ( Widmo Oczami Simply'ego )

DIABELSKI TRÓJKĄT

Losem niektórych  historii zdaje się rządzić  przeznaczenie.  Najpierw była  książka ‘Celle qui n’etat plus’  (Ta, której już nie było ) inaugurująca  działalność autorskiej spółki Boileau-Narcejac. Ta osobliwa  kronika  ,,zbrodni doskonałej’’ szybko zdobyła  zainteresowanie filmowców. Henri Georges Clouzot przenosząc powieść na ekran zyskał  miano ,,francuskiego Hitchcocka’’, co do pewnego stopnia wiązało się ze szczęśliwym zbiegiem okoliczności, gdyż w tym samym czasie również sam Hitchcock zabiegał o zakupienie  praw do adaptacji książki…. I jeśli wierzyć  apokryfom do historii X Muzy, Clouzot uprzedził  go dosłownie o kilka godzin. 

Clouzot. Les Diaboliques

W twórczości Henri-Georgesa Clouzot odnaleźć możemy wiele przykładów obrazów aspirujących do rangi dreszczowców, wykorzystujących suspense jako główne reżyserskie zamierzenie, któremu częstokroć podporządkowana jest cała fabuła obrazu. Ten pionier i twórca klasycznego thrillera, zaczynający swą drogę w świecie filmu od pisania scenariuszy, wkrótce potem zabłysnął jako twórca niebanalnych filmów w konwencji kina noir. Opisaliśmy już skandalizującego "Kruka", klasyczny kryminał "Kto Zabił?" oraz dramatyczną w pełnym tego słowa znaczeniu "Cenę Strachu". Pora na najbardziej znany obraz Francuza.

Clouzot. Cena Strachu

Obok "Widma", "Cena strachu" postrzegana jest jako najwybitniejszy film w dorobku Henri-Georga Clouzota. Klasyk kina francuskiego stanowiący idealne połączenie thrilleru z dramatem egzystencjalnym, nagrodzony w 1953 roku Złotą Palmą na Festiwalu w Cannes oraz Złotym Niedźwiedziem w Berlinie. Zyskał uznanie zarówno ze strony kapryśnych krytyków oraz widzów, stając się kinowym przebojem.

Clouzot. Kto zabił?

 

Dla Henri-Georgesa Clouzota "Quai des Orfèvres" (1947) był pierwszym filmem od czasu nakręcenia kontrowersyjnego "Kruka" (1943), zjadliwego pamfletu na prowincjonalne francuskie miasteczko, wyprodukowanego w kontrolowanej przez niemieckich okupantów wytwórni "Continental", który uznano za przejaw kolaboracji i antyfrancuskiej propagandy, dlatego po wojnie reżyserowi wytoczono proces i ukarano zakazem wykonywania zawodu, uchylonym po dwóch latach.

Clouzot. Kruk

Henri-Georges Clouzot, przyszły twórca "Ceny Strachu" i "Widma", zanim nakręcił swoje najwybitniejsze dzieła, zrealizował między innymi "Kruka" (tytuł oryginalny - "Le Corbeau"), prototyp europejskiego filmu noir oparty na klasycznym schemacie poszukiwania nieznanego sprawcy, stanowiący solidną wprawkę znamionującą początki charakterystycznego, autorskiego stylu z jakiego zasłynął w późniejszym okresie swej twórczości. Do dziś "Kruk" (1943) postrzegany jest jako jeden z największych skandali w historii francuskiego kina.

Znalezione na You Tube: odc.5 Le Casse

Henri Verneuil (właśc. Ashot Malakian), francuski reżyser ormiańskiego pochodzenia, klasyk komercyjnego kina kryminalnego, w którym portretował przestępczy półświatek z nad Sekwany. Twórca odnoszący sukcesy również w innych gatunkach - na początku kariery dał się zapamiętać jako autor melodramatów i komedii, natomiast w późniejszym etapie, mając już łatkę specjalisty od kina gangsterskiego, okazyjnie zajmował się odmienną tematyką realizując m.in. western, film szpiegowski czy thriller polityczny. Najsłynniejsze filmy: "Klan Sycylijczyków", "I jak Ikar", "Na trasie do Bordeaux", "Zakazany Owoc".

Jean Pierre Melville - Bob le Flambeur

Jean Pierre Melville przeszedł do historii kinematografii jako klasyk francuskiego filmu gangsterskiego. Ten zdeklarowany amerykanofil w swej twórczości inspirował się kinem noir. Nie ograniczał się do zwyczajnego naśladownictwa. Wręcz przeciwnie, adaptował wzorce hollywoodzkie na grunt francuski, nadawał im bardziej europejski charakter, silnie odciskał na nich swoje autorskie piętno. Jego pierwszym tego rodzaju filmem, a czwartym z kolei, był "Bob le Flambeur" (1955).

Rene Clement - Rider on the rain

Rene Clement jest jednym z najważniejszych reżyserów francuskich w XX wieku. Jego największe sukcesy przypadły na lata 50. - wielkim uznaniem cieszyła się "Bitwa o szyny", w kolejnej dekadzie jego gwiazda zaczęła blaknąć i to w momencie, w którym zaczął tworzyć bardziej komercyjne obrazy dla szerszej publiczności, toteż po nieprzychylnym przyjęciu ówczesnej superprodukcji "Czy Paryż płonie?", kolejne filmy kręcił coraz rzadziej. Jednym z ostatnich w jego dorobku jest "Rider on the rain", trochę pogardzany przez krytyków, nie kwalifikujący się według ich oceny do miana dzieła.

Jean Herman - Adieu l'ami (Farewell Friend)

Adieu l'ami ( Farewell Friend)

Często na dobry, wciągający film trafia się zupełnie przypadkiem, zwłaszcza, gdy przeczesuje się odmęty youtube.com. Szuka się jednego, a trafia na coś zupełnie innego, na coś niespodziewanego. Znalezienie filmowej niespodzianki, która trafia w gusta, może sprawić wiele radości każdemu kinomaniakowi. Takim właśnie sposobem miałem możliwość obejrzeć "Adieu L'ami" (1968) Jeana Hermana.